اطفاء حریق گازی

عملکرد اطفاء حریق گازی

در سیستم‌های اطفاء حریق گازی، به جای آب یا فوم، از گازهای مخصوص برای خاموش کردن آتش استفاده میشه. این گازها با دو روش اصلی باعث خاموش شدن آتش میشن:

• کاهش میزان اکسیژن: بعضی گازها اکسیژن محیط رو کاهش میدن و باعث میشن که واکنش سوختن متوقف بشه.

• جذب حرارت: بعضی گازها با جذب حرارت زیاد، دمای محیط آتش‌سوزی رو پایین میارن و باعث خاموش شدن آتش میشن.

این روش اطفاء بدون آسیب به تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی انجام میشه، به همین دلیل برای فضاهای حساس بسیار مناسب است.

گازهای متداول مورد استفاده:

1. گاز FM-200 (HFC-227ea):

   • بدون رنگ و بو

   • خاموش کردن آتش از طریق جذب حرارت

   • مناسب برای اتاق‌های سرور، مراکز داده، موزه‌ها و مراکز حساس

   • در غلظت‌های طراحی شده برای انسان ایمن است.

2. گاز Novec 1230:

   • عملکرد شبیه FM-200

   • سازگارتر با محیط زیست (اثر گلخانه‌ای بسیار پایین‌تر)

   • سرعت بالای خاموش‌سازی

   • نیاز به فضای کمتری برای ذخیره‌سازی نسبت به گازهای قدیمی.

3. گاز CO₂ (دی‌اکسید کربن):

   • کاهش اکسیژن محیط و قطع فرآیند سوختن

   • مناسب برای مکان‌هایی که حضور انسان کم است یا هنگام اطفاء افراد تخلیه شده‌اند

   • خطر خفگی برای انسان در محل وجود دارد، به همین دلیل برای فضاهای بدون حضور دائمی انسان استفاده می‌شود (مثل اتاق ژنراتور یا فضاهای صنعتی بسته).

4. گاز Inergen (مخلوط نیتروژن، آرگون و CO₂):

   • کاهش اکسیژن به سطحی که برای آتش ناکافی است اما برای انسان قابل تحمل است.

   • مناسب برای اتاق‌های تجهیزات حساس و آرشیوها.

نحوه عملکرد سیستم‌های گازی:

1. تشخیص آتش: سنسورهای دود یا حرارت فعال میشن.

2. ارسال فرمان: سیستم کنترل مرکزی سیگنال می‌ده و گاز رو آزاد می‌کنه.

3. آزادسازی گاز: گاز تحت فشار از طریق نازل‌های مخصوص به محیط پخش میشه.

4. خاموشی آتش: یا اکسیژن کم میشه یا دما افت می‌کنه و آتش خاموش میشه.

انواع سیستم‌های اطفاء گازی:

1. سیستم‌های Flooding (پر کردن کامل فضا):

   • گاز به طور کامل کل فضای حفاظت شده رو پر می‌کنه تا آتش خاموش بشه.

   • مناسب برای اتاق‌های سرور، مراکز داده، آرشیوها و موزه‌ها.

2. سیستم Spot Protection (محافظت نقطه‌ای):

   • فقط روی قسمت مشخصی از تجهیزات گاز تخلیه میشه.

   • برای حفاظت از دستگاه‌های خاص مثل تابلوهای برق یا تجهیزات صنعتی حساس استفاده میشه.

کاربردها:

• اتاق‌های سرور و دیتا سنترها

• مراکز مخابراتی

• اتاق‌های کنترل و مانیتورینگ

• آزمایشگاه‌های حساس

• موزه‌ها و آرشیوهای اسناد تاریخی

محدودیت‌ها:

• هزینه بالا: نصب و نگهداری سیستم‌های گازی نسبت به سیستم‌های آبی گران‌تر است.

• نیاز به آب‌بندی فضا: برای عملکرد مؤثر، محیط باید کاملاً آب‌بندی شده باشه تا گاز از محیط خارج نشه.

• خطرات انسانی (در برخی گازها): به‌خصوص برای سیستم‌های CO₂ نیاز به تخلیه فوری افراد قبل از تخلیه گاز وجود داره.